Ogłoszono wyniki konkursu dla dziennikarzy na najlepsze publikacje prasowe ,
audycje radiowe i programy telewizyjne prezentujące problematykę
dotycząca archiwów państwowych podległych Naczelnemu Dyrektorowi Archiwów Państwowych .
Laureatami zostali :

I miejsce-Anna Kolmer i Małgorzata Jurgiel z Polskiego Radia Szczecin za cykl pod
wspólnymym tytułem „Archiwum Trzech Państw”

II miejsce- DOROTA JUCHNOWSKA z POLSKIEGO RADIA KIELCE, za audycję p.t
———————————————————————————————
„Poszukiwania”
———————-

III miejsce- Jolanta Rudnik z Polskiego Radia Koszalin za audycję p.t. „Podróż w
przeszłość”

Gratulujemy Pani Dorocie Juchnowskiej !
—————————————————
Bardzo się cieszymy,że genealogia jest w ten sposób przekazywana słuchaczom.W tej audycji wystąpiły członkinie ŚTG ‚Swiętogen”
Iwona Pogorzelska i Kornelia Major.

Autor: Kornelia Major

Na ostatnim zebraniu ŚTG pożyczyłem od Pani Prezes książkę Andrzeja Szalewicza ” Rodopis Szalewiczów.Czy wszyscy pochodzimy od jednego przodka”.
Zawsze chętnie pożyczam i czytam tego rodzaju książki. Czytam je i śledzę,czy losy bohaterów w jakiś sposób nie krzyżują się z moimi korzeniami,bądż miejscem przebywania i zamieszkania moich przodków. Czytam je i przy okazji podglądam jak inni promują swoje korzenie. Sam noszę się z zamiarem opisania swojego rodowodu. Podpatruję,bo przykład chcę wziąć od najlepszych.Książki biograficzne i historyczne są dla mnie jak muzyka puszczana w eter. Siadam w fotelu i dostrajam się do częstotliwości autorów nadających na tej samej fali,a zapis drukarski pochłaniam jak muzyk nuty. Przed otrzymaniem do ręki książki najczęściej pada przypomnienie o jej terminowym zwrocie.Tym razem było inaczej . Zaskoczyło mnie retoryczne pytanie Pani Prezes,które w moich uszach zabrzmiało jak polecenie odrobienia pracy domowej. „Może napiszesz recenzję na jej temat ?”. No masz ! Nigdy tego nie robiłem. Tym bardziej,że wcześniej przekartkowałem książkę,zatrzymałem wzrok na stronie ze stopka wydawniczą. Figurowały na niej nazwiska trzech recenzentów z tytułami naukowymi,jeden z nich napisał słowo wstępne. Nie ! Nie ma mowy. Przeczytam,oddam,nie napiszę.

Po przyjściu do domu nalałem sobie lampkę koniaku i pogrążyłem się w lekturze. Po przeczytaniu kilku pierwszych stron wywodu pierwszych przodków autora zacząłem niespokojnie spoglądać ile stronnic pozostało do jej zakończenia, a zostało ich bardzo wiele. Kojarzyła mi się bajka I.Krasickiego ” Pieniacze”.

Po dwudziestu dekretach,trzynastu remisach,
Czterdziestu kondemnatach,sześciu kompromisach
Zwyciężył Marek Piotra : a że się zbogacił ,
Ostatnie trzysta złotych za dekret zapłacił.
Umarł Piotr,umarł Marek, powróciwszy z grodu:
Ten,co przegrał,z rozpaczy:ten,co wygrał,z głodu.

Tytuł bajki w porównaniu z treścią książki jest niefortunny. Sorry ! Pasuje do bajki,ale nie pasuje do książki. Skojarzyłem tą bajkę bo niemal cały opis pierwszych Szalewiczów stanowią akta rozpraw sądowych. Pierwsze strony książki i chronologicznie pierwsze dokumenty do których dotarł autor to wokanda dawnych litewskich sądów grodzkich. Nie chciałbym być posądzony
o prywatną niechęc do szlachetnie urodzonych. Sam ze strony ojcowskich babek doszukuję się domieszki tej krwi, z tym że różnica przodków jest na korzyść Szalewiczów. Protoplaści autora sądownie dochodzili swoich praw majątkowych czyniąc czasem ” pogróżki i pochwałki na zdrowie i życie ” bliżniego swego. O moich krewkich szlachetkach mówiono ” Jedziesz na Mazury – zacznij pisać testament „.

Ups ! Wpadłem w pułapkę stereotypu ukazywania polskiego szkachcica powielanego przez całe stulecia. Autorzy piszący o polskiej szlachcie nie zawsze byli obiektywni.
Pal licho cudzoziemców : podróżników ,dyplomatów ,kupców, którzy pod wpływem wygarbowania im skóry przez bandy różnej maści rabusiów lub pod wpływem wywróconego na niewygodnej ,wąskiej i błotnistej drodze ich powozu,zabłocenia butów i swych sukien pisali o narodzie barbarzyńskim i o ziemi godnej płazów nie ludzi.
Oni zazwyczj za swoje niepowodzenia obarczali wszystko i wszystkich.
Do opisu krainy białych niedżwiedzi i wyjących głodnych wilków dołączyli we Francji zwolennicy króla Henryka Walezego,który dla zdobycia korony Francuskiej po trzech miesiącach panowania na polskim tronie potajemnie opuścił Polskę i którego polska szlachta za jego daleko idące reformy ukracające ich przywileje tudzież za dewiacje seksualne króla nie dopuściła do jego powrotu na tron Polski. Nie przyniosły chwały przedrozbiorowej Polsce dzieła pisane na zamówienie za pieniądze pochodzące z kiesy Cesarzy Niemiec,Austrii i Carycy Katarzyny. Powielał ten stereotyp Voltaire chcąc przypodobać się Katarzynie II z którą prowadził ożywioną korespondencję.
Zdawał sobie sprawe,że opisując nastroje społeczeństw Zachodniej Europy dawał pozwolenie do rodzących się przyszłych planów rozbiorowych Polski. (otwarcie pisał,że nie widzi miejsca Polski pośród cywilizowanych narodów Europy). Na długo w świadomości wszystkich narodów, w tym także w umysłach Polaków, pozostał obraz szlachty wykreowany przez zbiurokratyzowane urzędy zaborców. Do dzisiaj w świadomości naszych sąsiadów tkwi obraz ” Polskich Panów”- tak pogardliwie komuniści nazywali wszystkich Polaków,którzy nawet nie będąc szlachcicami,czy dziedzicami utrzymyawali się z pracy na roli i których jedynym grzechem było to,że potrafili z tej pracy wiązać koniec z końcem. Na długo przed zagarnięciem naszych wschodnich ziem we wrzesniu 1939 roku, rozniecali antypolskie nastroje nacjonalistyczne wśród Ukraińców,Litwinów,Białorusinów na Kresach, O powojennej komunistycznej edukacji dzieci i młodziezy już nie wspomnę.
Czym różnił się polski szlachcic od zagranicznych wielmożów i jak ta warstwa społeczna była kochana przez własne narody we Francji pokazała Rewolucja Francuska, a w Rosji Rewolucja Pażdziernikowa, dziesiątkując w przypadku tej pierwszej, a całkowicie eliminując w przypadku tej drugiej swoich wysoko urodzonych. Tymczasem w Polsce był tylko jeden lokalny o małym zasięgu terytorialnym przypadek krwawego rozprawienia
się z ” ciemiężycielami i krwiopijcami” – Rzeż Galicyjska, a i ta w głównej mierze była inspirowana przez austraickiego zaborcę,by nie dopuścić do rodzącego się powstania narodowego.
Wracając do lektury książki. W końcu co miał napisać o pierwszych przodkach autor mając tylko i aż tylko akta sądów. Przeczytałem całość. Wraz z ubywaniem szlachetnego płynu w kieliszku przybywało przeczytanych stronic i pozytywnych wniosków. Nie podejmuję się recenzji książki . Jest dobrze napisana i obroni się sama. Najtrafniejsze i najcenniejsze sa krótkie oceny w jednym zdaniu zamykające wszystko,toteż wyżej wspomniani recenzenci książki na jej końcu mogliby napisać : cum laude.
————-
Ja skoro zacząłem bajką,to skończę fragmentem innej bajki tego samego autora ” Słowik i szczygieł ” Pasuje do całości wkładu włożonego w napisaniee „Rodopisu Szalewiczów „. Jego autor mógłby powiedzieC :

Co mi dała natura , wypełniam to wiernie.
Lepiej krótko, a dobrze, niż długo , a miernie.

cum laude (łac) Z pochwałą- dawna formuła umieszczana na dyplomach ukończenia uczelni i przy ocenach prac dyplomowych i tp.Dziś nie używana.
————-

Autor: jaduzy

Pisząc do Świętokrzyskiego Towarzystwa Genealogicznego” Świętogen”
i zasypując nas licznymi pytaniami dotyczącymi Twoich przodków,trafiłeś pod właściwy adres…..

Tak mógłby wyglądać początek odpowiedzi na e-mail młodzieńca,
nadesłany na adres Prezesa ŚTG”Świętogen”w Kielcach. Jego treśc była omawiana na ostatnim comiesięcznym spotkaniu ŚTG celem wyłonienia osoby z naszego kręgu będącej jak najbliżej tematu , oraz zajmującej sie parafiami interesującymi nadawcę. Nie zdradzę tajemnicy korespondencji. W statucie większości towarzystw w tym i naszego kola jest propagowanie i krzewienie wiedzy genealogicznej,oraz promowanie regionu.
W zakresie propagowania i krzewienia mieści się także pomoc wszystkim,którzy zwracaja się do nas z apelem o radę. Piszcie,pytajcie,dzielcie się z nami swoimi spostrzeżeniami. Pewne jak w banku macie,że korespondencja zostanie przeczytana i w regulaminowym czasie dostaniecie na nią odpowiedż.

Młody Kolego Genealogu!….To dopiero początek listu,ale co dalej ?
Nie zazdroszczę Pani Prezes. Ja jestem w komfortowej sytuacji,nie muszę odpisywać na korespondencję. Uczę się jeszcze. Czasami jak nowicjusz na swych błędach. Nie mam gotowej recepty na genealogię i obym nie musiał na starość uczyć cudzych dzieci. Przyznam,że boję sie tego jak ognia.
Obawiam się, że moje rady odniosą odwrotny skutek i zamiast dawać przykład zniechęcą do uprawiania genealogii. Poza wykutymi instrukcjami z vademecum”Co każdy zaczynający przygodę genealogiczną wiedziec powinien”-niewiele mam do powiedzenia. Wydaje mnie się że w tym zakresie wszystko lub prawie wszystko jest powiedziane i napisane przez osoby kompetentne. Nowicjuszom polecam lekturę i odsyłam do ABC dla początkujących oraz do licznych podręczników. Co do technicznej strony zagadnień też nie mam gotowych recept. Na co dzień w pracy obowiązują mnie praktyki 5S -selekcja
systematyka,sprzątanie,schludność i samodyscyplina. Z marnym skutkiem walczę o to by żona nie wymagała ode mnie tych zasad w domu. Czy 5S zdadzą egzamin w genealogii ? Segregując zapiski i sprzątając po sobie biurko lub komputerowe notatki można w sposób nieodwracalny pozbyć się rzeczy niezbędnych w przyszłości. Systematyka i schludność też zdadzą się psu na budę. W końcu abnegacja to tez sposób na życie. Nic się nie stanie gdy do archiwum pójdę i przesiedzę w dżinsach i koszuli flanelowej. Systematyka ? Porzucamy poszukiwania by po czasie powrócić do nich ze zdwojoną siłą. Samodyscyplina też nie ma zastosowania w genealogii. Nie ma się co jeszcze bardziej nakręcać. Zawodowca dycyplinuje zysk,a amatora w karby bierze pasja. Starzy i zaawansowani wyjadacze mogą sobie pozwolić na
5BB- szukaj,buduj,burz,zmieniać programy,dodawać nowe gałązki,stawiać wszystko na głowie. Jedno co mogę radzić nowicjuszom to z uporem dziecka zadawanie jak najwięcej pytań. Na początek sobie samemu. Dopiero gdy na któreś z pytań nie jesteście w stanie znależć odpowiedzi w dostępnych,
licznych poradnikach śmiało pytajcie starszych. Wybór osoby którą
poprosicie o pomoc też nie pozostawiajcie przypadkowi. W internetowym gąszczu zwiększycie prawdopodobieństwo otrzymania odpowiedzi gdy adresata wskażecie palcem. Tylko na Boga nie wskazujcie na mnie. Ja znam tylko początek i postscriptum listu. Aby nie było to post factum i dictum acerbum,od niego w zasadzie należało by wszystko zacząć. Jeszcze przed przeczytaniem vademecum.

PS.
Młody Pasjonacie !
Zanim rozpoczniesz przygodę genealogiczną proponuję Ci test. Na chwilę zamknij oczy i postaraj wyobrazić sobie swoje drzewko. Jeżeli przymkniesz powieki i na tle błękitu nieba oczami wyobrażni zobaczysz zamiast postaci przodków drzewo obsypane pięknym kwiatem – daj sobie spokój, w przeciwnym razie czeka cię ciężka praca pszczoły zapylającej ten kwiat. Od chwili postanowienia uporządkowania swych korzeni jesteś stracony dla kolegów. Od tej pory coraz mniej czasu będziesz poświęcał im i codziennym zajęciom. Odwrotnie proporcjonalnie czas Twój będzie wypełniała pasja. Pozostaje cierpliwość,wyrzeczenia i tropienie. Zadawaj jak najwięcej pytań. Także i sobie.Pamiętaj jednak o jednym. By mieć pewność, że dostaniesz satysfakcjonującą Cię odpowiedż na zadane pytania nie wystarczy wskazać kompetentnego adresata, wcześniej nalezy przemyślec i sformułować pytania.
Wtedy przekonasz się,że z pasjonatem można rozmawiac godzinami bez końca.Jeżeli po zamknięciu oczu zobaczysz konkretne osoby i zarys swego drzewka to znak, że niebo Ci sprzyja,a Twoi przodkowie nie przewracają się w grobach. Nieważne jakiego programu komputerowego użyjesz do jego rysowania.Wszystko masz w głowie. Witaj wśród nas.

Autor: jaduzy

CZASY-MIEJSCA-LUDZIE autor ; Helena z Jaczynowskich Roth
————————————————————————–

To wspomnienia z kresów wschodnich. W opisach mnóstwo znanych osób , tradycji , podróży ,tło historyczne takie jak postrzega autorka okraszając tekst licznymi anegdotami. Jak każda dobra książka przydatna genealogom zawiera równiez indeks nazwisk. Polecam.

SŁOWNIK BIOGRAFICZNY KRAJOZNAWCÓW KIELECCZYZY- pod redakcją dr.Andrzeja Rembalskiego
—————————————————————-

Biografię wydano dla upamiętnienia 100 rocznicy powstania w Kielcach Oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego 1908- 2008 r.
W książce starannie przygotowane życiorysy -w większości ze zdjęciami, notki biograficzne,indeks nazwisk.
Autorzy zapowiadają dalszy ciąg tego opracowania,gdyż jeszcze nie dotarli do wszystkich życiorysów. Będziemy z niecierpliwościa czekać na dalszy ciąg słownika.

Wydawnictwo Literackie przygotowalo nam prezent pod choinkę -książkę
Marii ze Zdziechowskich-Sapieżyny pt.

– MOJE ŻYCIE MÓJ CZAS –
—————————————

Wspaniałe wspomnienia i los dzielnej kobiety osnute jak nicią pajęczą za którą coś jeszcze skryła. Coś nie dopowiedziała,a jednak wszystko układa się
i rozwija nam się piękne drzewo genealogiczne.
A jakie umiłowanie Ojczyzny !
Autorka na końcu książki /str.478/pisze ” Było mi bardzo ciężko przebywać poza krajemi wróciłabym nawet wtedy,gdyby dalej istniała PRL….Napewno nie zostałabym nigdzie indziej.” Czyli powrót do korzeni.

UWAGA!
Super nowość dla amatorów genealogii -to wydanie książki

Andrzeja SZALEWICZA – RODOPIS SZALEWICZÓW-Czy wszyscy pochodzimy od
——————————————————————————————–
jednego przodka.
————————

To dla nas wspaniały przykład do napisania dziejów własnej rodziny.
Autor nie tylko badał dzieje własnej rodziny,ale tez ludzi noszących to nazwisko i zupełnie nie mających współnych korzeni .
W książce autor oprócz rodzinnych opowieści,historii -zamieścił tablice genealogiczne,wykazał olbrzymi zasób zgromadzonego materiału żródłowego.
Na końcu ksiązki indeks osób . Swietnie się czyta.

Ostatni mazur- Andrew Tarnowski / za opublikowanie sekretów
————————————————————————————
rodzinnych został wykluczony ze Związku Rodu Tarnowskich/
————————————————————————–

Czarny Ogród – Małgorzata Szejnert /autorka ukazuje magię Śląska
————————————————————————————–
na który ściągają całe rodziny z najodleglejszych zakątków
Polski. Dla Genealogów nie tylko losy wielu pokoleń,ale
indeks nazwisk- może kiedyś osób zaginionych ? /

Maria Malatyńska – Ucieczka do przodu- Jerzy Stuhr od A do Z w wywiadach
———————————————————————————————–
Marii Malatyńskiej.
——————————

Przepytywany przez Marię Malatyńską Jerzy Stuhr -opowiada
o swojej pracy,poglądach,róznych życiowych przypadkach-
jak zwykle z humorem.
To Maria Malatyńska przed laty w I wywiadzie
z Jerzym Sthurem nazwała go aktorem pokolenia.
Tak się stało,autorka już wtedy odkryła nam wybitną
postać ze świata aktorskiego mającą swoiste podejście
do czasów w jakich żyje. Książkę tą należy przeczytać
i zastanowić się nad sztuką życia kreowaną przez Jerzego
Sthura,a wspaniale opisaną przez Marię Malatyńską.

Jerzy Stuhr – Stuhrowie – Historie Rodzinne-
————————————————————-

„Dzieje rodziny Sthurów sięgają siedemnastego wieku
Europejskie korzenie prowadza do Dolnej Austrii.”
Do Krakowa przywędrowali w latach siedemdziesiątych XIX
wieku.

LIBER CHAMORUM – Walerian Nekada Trepka

NEKROLOGI „Kuriera Warszawskiego” -opracował Andrzej Tadeusz Tyszka
T.I 1821-1845:T-II 1846-1852; T-III 1853-1858

KSIĘGI METRYKALNE Kościołów Radomskich ;
T-I Kościół Św. Jana Chrzciciela 1591-1637 /śluby/
T-III Kościół Św. Wacława 1655-1700, /śluby/
T-III Kościół Sw. Jana Chrzciciela 1637-1660 / chrzty/
T-IV Kościół Sw. Wacława 1636- 1696 /chrzty /
T-V ” ” ” 1697-1712 /chrzty/
T-VI Kościół Św. Jana Chrzciciela 1661- 1677 /chrzty/

Regestry z Metryki Koronnej do dziejów powiatów : opoczyńskiego,radomskiego,stężyckiego z lat 1574- 1795

Regestr Diecezjów Franciszka Czaykowskiego czyli właściciele ziemscy
w Koronie 1783 – 1784

Tadeusz Stolarski -Znani i Nieznani Ziemi Włoszczowskiej

Włoszczowskie Zeszyty Historyczne /komplet/a w nich np:
Indeks,opisy niektóre nagrobki z Cmentarza Parafialnego we Włoszczowie.
Mnóstwo ciekawych artykułów.
Andrzej Wodziński opisuje jak 11 wrzesnia 2001 r. znalazł w łódzkiej Wojewódzkiej i Miejskiej Bibliotece Publicznej księgi metrykalne między innymi Kurzelowa i jak bezskutecznie podjął interwencję w Archiwach ,aby trafiły na właściwe miejsce.

” Korzenie „- to kwartalnik historyczny – mnóstwo wiadomości genealogicznych ,ale też księgi ludności, wspomnienia, słowniczki-nie tylko z Kamienicy Polskiej.

Rodzina i Gospodarstwo Domowe na Ziemiach Polskich w XV – XX wieku-pod red. Cezarego Kukli

Wymienione wyżej poz. są w mojej prywatnej bibliotece i udostępniam je tylko członkom naszego stowarzyszenia.

Autor: Kornelia Major